STADS Fysiotherapie
Erbse parese (obstetrisch plexus brachialis letsel)
Rustig en zorgvuldig begeleiden we het herstel van het armpje van je baby.
Zonder verwijzing welkomBinnen 48 uur een afspraakContract met alle zorgverzekeraars
Medisch nagekeken door Gijs Beesems, fysiotherapeut en manueel therapeut (MSc) · oktober 2026
Je baby beweegt één armpje minder dan het andere, of de arm hangt slap langs het lichaam sinds de geboorte. Misschien hebben de artsen het woord Erbse parese of plexusletsel al genoemd. Op deze pagina lees je wat dat betekent, hoe het herstel vaak verloopt en wat kinderfysiotherapie kan doen naast de zorg van de artsen.
Wat is een Erbse parese?
Een Erbse parese is een vorm van obstetrisch plexus brachialis letsel. Dat klinkt ingewikkeld, maar het betekent: een letsel van de zenuwen van de arm dat tijdens de geboorte is ontstaan. De plexus brachialis is een netwerk van zenuwen dat vanuit het ruggenmerg in de nek naar de schouder, arm en hand loopt. Die zenuwen sturen de spieren aan en geven gevoel.
Bij een Erbse parese zijn vooral de bovenste zenuwen van dat netwerk geraakt. Daardoor kan je baby de schouder en elleboog minder goed bewegen. De arm ligt vaak gestrekt langs het lichaam, naar binnen gedraaid, terwijl de hand en vingers meestal wel bewegen. Soms zijn ook lagere zenuwen betrokken en is ook de hand zwakker.
Hoe ernstig het letsel is, verschilt sterk. Bij een deel van de baby's zijn de zenuwen alleen opgerekt en herstellen ze vanzelf. Bij anderen is de schade groter. De diagnose en het vervolgbeleid liggen bij de arts, vaak in samenwerking met een gespecialiseerd plexusteam.
Welke kenmerken kun je zien?
- Je baby beweegt één arm minder of helemaal niet, vooral bij de schouder en elleboog.
- De arm ligt gestrekt en naar binnen gedraaid langs het lichaam.
- Je baby reikt of grijpt vooral met de andere hand.
- Bij het optillen of omkleden lijkt de arm slap te hangen.
- Soms is ook de hand of pols zwakker, of zijn er gevoelsveranderingen.
- Bij oudere kinderen kan de schouder minder ver naar buiten draaien of omhoog bewegen.
Hoe ontstaat een Erbse parese?
Een Erbse parese ontstaat tijdens de bevalling, wanneer de zenuwen in de nek en schouder van de baby worden opgerekt. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren als de schouder van de baby achter het schaambeen van de moeder blijft haken, een situatie die schouderdystocie heet. Om de baby veilig geboren te laten worden, is dan soms extra kracht nodig, waarbij de zenuwen kunnen worden uitgerekt.
Er zijn factoren die het risico vergroten, zoals een hoog geboortegewicht, diabetes tijdens de zwangerschap, een langdurige of zware bevalling, een stuitligging of een kunstverlossing. Toch ontstaat een plexusletsel ook bij bevallingen zonder bekende risicofactoren. Het is vrijwel nooit te voorspellen en meestal niet te voorkomen.
Afhankelijk van hoeveel schade er is, kunnen de zenuwen zich herstellen. Zenuwen groeien langzaam terug. Tijdens dat herstel is het belangrijk dat de schouder en arm soepel blijven en dat je baby de arm zoveel mogelijk leert gebruiken. Als een arm lang minder gebruikt wordt, kunnen spieren verkorten en kan de schouder stijver worden. Ook kan het kind de arm 'vergeten' in het spelen. Daar kun je samen met de kinderfysiotherapeut op letten.
Hoe lang duurt het?
Het verloop verschilt sterk per kind. Veel baby's laten in de eerste weken tot maanden al duidelijk herstel zien, en een groot deel herstelt goed. Bij sommige kinderen gaat het herstel langzamer of blijft het onvolledig. Dan kan een gespecialiseerd team beoordelen of een operatie aan de zenuwen of later aan de schouder zinvol is.
Herstel van zenuwen kan maanden tot zelfs jaren doorgaan. Daarom wordt je kind meestal regelmatig gecontroleerd, zeker in het eerste levensjaar. Hoe het voor jouw kind gaat verlopen, kan alleen het behandelteam inschatten, en ook zij kijken het verloop vaak even af.
Wanneer naar de kinderfysiotherapeut?
- Je baby heeft een Erbse parese en de arts adviseert om met kinderfysiotherapie te starten.
- Je wilt weten hoe je je baby het beste kunt oppakken, aankleden en neerleggen.
- Je zoekt manieren om je baby te stimuleren de aangedane arm te gebruiken.
- Je merkt dat de schouder of elleboog stijver wordt of dat de arm achterblijft in de ontwikkeling.
- Je kind is ouder en heeft nog steeds beperkingen bij spelen, sporten of zelfverzorging.
Kom je er zelf niet uit?
Onze fysio- en ergotherapeuten kijken graag met je mee. In de meeste gevallen kun je zonder verwijzing terecht, in Eindhoven of Tilburg.
Wanneer naar de huisarts of behandelend arts?
Laat een baby die na de geboorte één arm minder beweegt altijd door een arts beoordelen; een verminderd bewegende arm kan ook andere oorzaken hebben, zoals een sleutelbeenbreuk. Neem contact op met de huisarts of behandelend arts als het herstel stilstaat of achteruitgaat, als de arm of schouder pijnlijk lijkt, of als je baby slecht drinkt, koorts heeft of erg huilerig is bij het bewegen van de arm.
Zo helpt STADS bij een Erbse parese
Kinderfysiotherapie bij een Erbse parese is een aanvulling op de zorg van de huisarts, kinderarts of het gespecialiseerde plexusteam. Wij stemmen met jouw toestemming af met hen, zodat de begeleiding bij ons goed aansluit op de controles en het beleid van het team.
We beginnen met een gesprek over de geboorte, het verloop tot nu toe en wat je thuis ziet. Daarna onderzoeken we hoe je baby beweegt: welke spieren al actief zijn, hoe beweeglijk de schouder en elleboog zijn en hoe je baby de arm gebruikt in spel. Zo kunnen we het herstel goed volgen en aan het behandelteam doorgeven.
Onze kinderfysiotherapeuten leren je hoe je je baby veilig oppakt, aankleedt en neerlegt, zodat de arm goed ondersteund wordt. We laten zien hoe je de schouder en arm voorzichtig soepel houdt en hoe je de aangedane arm in het spelen kunt betrekken, bijvoorbeeld door speelgoed aan die kant aan te bieden. Naarmate je baby groter wordt, oefenen we met reiken, steunen, kruipen en later met spelen, sporten en dagelijkse taken.
Wordt je kind ouder en spelen er vragen over zelfverzorging, schrijven of spelen, dan kan onze kinderergotherapeut meedenken.
Wat kun je zelf doen?
- Ondersteun de aangedane arm goed bij het oppakken en trek niet aan de arm.
- Trek bij het aankleden eerst de aangedane arm in de mouw en bij het uitkleden als laatste eruit.
- Bied speelgoed en aandacht ook aan de kant van de aangedane arm aan, zodat je baby die kant op kijkt en reikt.
- Doe de rekoefeningen die de kinderfysiotherapeut of het team je leert, rustig en zonder te forceren.
- Leg je baby als het wakker is regelmatig op de buik, onder toezicht, zodat het leert steunen op beide armen.
- Houd de afspraken voor controles bij het behandelteam aan, ook als het goed lijkt te gaan.
Lees ook
Gerelateerde klachten
Goed om te weten
Veelgestelde vragen
Herstelt een Erbse parese vanzelf?
Bij veel baby's herstelt de arm in de eerste weken tot maanden grotendeels of helemaal. Bij een deel van de kinderen gaat het herstel langzamer of blijft het onvolledig. Daarom wordt je baby regelmatig gecontroleerd door de arts of een gespecialiseerd plexusteam. Kinderfysiotherapie helpt om de arm soepel te houden en je baby te stimuleren de arm te gebruiken tijdens het herstel.
Is een operatie nodig?
Dat hangt af van hoe het herstel verloopt. Als de arm in de eerste maanden onvoldoende herstelt, beoordeelt een gespecialiseerd team of een operatie aan de zenuwen zinvol is. Op latere leeftijd kan soms een operatie aan de schouder overwogen worden. Die beslissing ligt altijd bij de behandelend artsen. Wij volgen het herstel en geven onze bevindingen aan hen door.
Mag ik mijn baby gewoon optillen en aankleden?
Ja, met wat aandacht. Ondersteun de aangedane arm, til je baby op onder de oksels of romp en trek niet aan de arm. Bij aankleden doe je de aangedane arm eerst in de mouw en bij uitkleden als laatste eruit. Onze kinderfysiotherapeut laat je graag zien hoe je dit het makkelijkst en veiligst doet.
Heb ik een verwijzing nodig voor kinderfysiotherapie?
Nee, in de meeste gevallen kun je zonder verwijzing bij ons terecht. We starten dan met een korte screening om te kijken of kinderfysiotherapie past bij de hulpvraag van je kind. Dat geldt ook voor kinderergotherapie. Soms vragen we om informatie van de huisarts, jeugdarts of specialist, bijvoorbeeld als je kind al eerder onderzocht is. Zo sluiten we goed aan bij wat er al bekend is.
Wordt de behandeling vergoed?
Dat hangt af van de verzekering en het eventuele aanvullende pakket. Voor kinderen tot 18 jaar wordt kinderfysiotherapie vaak (deels) uit de basisverzekering vergoed, voor een beperkt aantal behandelingen per jaar. Voor sommige chronische aandoeningen geldt een andere regeling. Ook kinderergotherapie wordt vaak voor een aantal uren per jaar uit de basisverzekering vergoed. Kijk voor meer uitleg bij vergoedingen en tarieven of vraag het ons gerust.
Onze locaties
Twee praktijken, één team
In Eindhoven en in Tilburg werken fysiotherapeuten en ergotherapeuten samen onder één dak. Kies de praktijk die voor jou het makkelijkst is.
Eindhoven
Centraal aan de Geldropseweg, met ruime behandelkamers en een grote oefenruimte. Goed bereikbaar met fiets, OV en auto. Meer over onze praktijk in Eindhoven
Adres
Geldropseweg 28
5611 SJ Eindhoven
Gratis parkeren achter het gebouw
Tilburg
Midden in de Reeshof en vlak bij de afslag van de A58. Ook goed bereikbaar vanuit de omliggende dorpen. Meer over onze praktijk in Tilburg
Adres
Reeshofweg 40
5036 BK Tilburg
Ma t/m vr, 8.00 tot 18.00 uur
Even overleggen
Liever eerst iemand spreken?
Twijfel je of we je kunnen helpen, of heb je een vraag over je behandeling of vergoeding? Neem gerust contact op.
Bel de praktijk
Je krijgt direct iemand van ons aan de lijn. We kijken meteen samen in de agenda.
Laat je gegevens achter
Vul het contactformulier in, dan nemen we zo snel mogelijk contact met je op.