STADS Fysiotherapie
Developmental Coordination Disorder (DCD)
Met de juiste aanpak leert je kind de dingen die voor hem of haar belangrijk zijn.
Zonder verwijzing welkomBinnen 48 uur een afspraakContract met alle zorgverzekeraars
Medisch nagekeken door Gijs Beesems, fysiotherapeut en manueel therapeut (MSc) · oktober 2026
Je kind is slim en enthousiast, maar fietsen, zwemmen, een bal vangen of netjes schrijven wil maar niet lukken, hoe vaak het ook oefent. Misschien hoor je vaak dat je kind 'een beetje onhandig' is. Op deze pagina lees je wat Developmental Coordination Disorder (DCD) is, hoe het wordt vastgesteld en hoe je kind ondersteund kan worden.
Wat is DCD?
DCD staat voor Developmental Coordination Disorder, in het Nederlands een ontwikkelingsstoornis in de coördinatie. Kinderen met DCD hebben moeite met het leren, plannen en uitvoeren van bewegingen. Waar andere kinderen een nieuwe beweging na een paar keer oefenen 'automatisch' doen, moeten kinderen met DCD er veel langer bewust over nadenken. Dat kost energie en het resultaat blijft vaak wat houterig of wisselend.
DCD heeft niets te maken met intelligentie of luiheid. De spieren en zenuwen zelf werken normaal; het verschil zit in hoe de hersenen bewegingen leren en aansturen. DCD komt vrij veel voor, naar schatting gemiddeld bij een of twee kinderen per klas, vaker bij jongens dan bij meisjes.
De diagnose wordt door een arts gesteld, zoals een kinderarts of revalidatiearts, meestal pas vanaf ongeveer 5 jaar. Dan wordt gekeken of de motoriek duidelijk achterblijft, of dat het dagelijks leven en school beïnvloedt, en of er geen andere verklaring is.
Welke signalen kun je zien?
- Je kind leert later fietsen, zwemmen, hinkelen of touwtjespringen dan leeftijdsgenoten.
- Vangen, gooien en balspelen gaan moeizaam, waardoor je kind sport of gym soms liever vermijdt.
- Aankleden, veters strikken en eten met mes en vork kosten veel tijd en moeite.
- Het handschrift is slordig, schrijven gaat langzaam en je kind wordt er snel moe van.
- Je kind stoot vaak dingen om, botst tegen meubels of valt vaak.
- Nieuwe bewegingen aanleren duurt lang, en wat geleerd is, gaat in een nieuwe situatie niet vanzelf goed.
Veel kinderen met DCD worden onzeker over bewegen. Dat is soms een groter probleem dan de motoriek zelf.
Hoe ontstaat DCD?
De precieze oorzaak van DCD is nog niet bekend. Onderzoekers denken dat bepaalde netwerken in de hersenen, die zorgen voor het leren en automatiseren van bewegingen, anders werken. Er is geen sprake van hersenschade die je op een scan ziet. Het is ook niet iets wat je als ouder hebt veroorzaakt.
Er zijn wel factoren die het risico vergroten. DCD komt vaker voor bij kinderen die te vroeg of met een laag geboortegewicht zijn geboren. Ook lijkt erfelijkheid een rol te spelen: soms herkent een ouder zich in de verhalen over zijn kind.
DCD komt regelmatig samen voor met andere ontwikkelingsvragen, zoals ADHD, dyslexie, autisme of taalproblemen. Dat maakt het beeld soms ingewikkeld, en daarom is een goede samenwerking tussen ouders, school, artsen en therapeuten belangrijk.
Door de motorische moeite gaan kinderen vaak minder bewegen. Ze doen minder mee met spelen en sporten, waardoor ze nog minder oefenen en conditie en kracht achteruit kunnen gaan. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan. Die doorbreken is een belangrijk doel van de begeleiding.
Hoe lang duurt het?
DCD is geen klacht die na een paar weken overgaat. De onderliggende manier waarop de hersenen bewegingen leren, blijft meestal bestaan, ook als je kind ouder wordt. Tegelijk kunnen kinderen met DCD wel degelijk nieuwe vaardigheden leren. Dat gaat het best als ze een specifieke vaardigheid gericht oefenen, zoals fietsen of schrijven.
Veel kinderen leren zo, stap voor stap, de dingen die voor hen belangrijk zijn. Het tempo verschilt per kind. Soms is er een periode van begeleiding nodig en komen er later opnieuw vragen, bijvoorbeeld bij de overstap naar de middelbare school of als je kind een nieuwe sport wil leren.
Wanneer naar de kinderfysiotherapeut?
- Je kind blijft veel moeite houden met een vaardigheid, ook na veel oefenen.
- School maakt zich zorgen over gym, schrijven of zelfstandigheid in de klas.
- Je kind gaat bewegen, sporten of buitenspelen uit de weg.
- Je merkt dat je kind onzeker of verdrietig wordt over wat niet lukt.
- Je vermoedt DCD en wilt de motoriek laten onderzoeken voordat je naar een arts gaat.
Kom je er zelf niet uit?
Onze fysio- en ergotherapeuten kijken graag met je mee. In de meeste gevallen kun je zonder verwijzing terecht, in Eindhoven of Tilburg.
Wanneer naar de huisarts of jeugdarts?
Voor het stellen van de diagnose DCD verwijzen we je, als dat zinvol is, naar de huisarts of jeugdarts, die je kind eventueel doorverwijst naar een kinderarts of revalidatiearts. Neem sowieso eerst contact op met een arts als je kind vaardigheden verliest die het al kon, als de motoriek in korte tijd achteruitgaat, als één kant van het lichaam duidelijk anders beweegt of als je kind spierzwakte of veel pijn heeft.
Zo helpt STADS bij DCD
We beginnen met een uitgebreid gesprek met jou en je kind. Wat lukt goed, wat lukt niet en wat wil je kind zelf graag leren? Daarna onderzoeken we de motoriek met observatie tijdens spel en met een gestandaardiseerde motoriektest. Die uitslag kan ook helpen bij een eventuele diagnose door de arts.
We leggen uit wat we zien en wat DCD betekent voor het dagelijks leven van je kind. Begrip helpt: voor veel kinderen en ouders is het een opluchting dat er een verklaring is. Daarna stellen we samen concrete doelen, het liefst gekozen door je kind zelf, zoals leren fietsen, een bal vangen of sneller aankleden.
Onze kinderfysiotherapeuten werken taakgericht: je kind oefent precies de vaardigheid die het wil leren, in kleine stappen en in een echte situatie. We leren je kind ook om zelf na te denken over hoe een beweging aangepakt kan worden. Dat sluit aan bij wat volgens de huidige inzichten het beste werkt bij DCD. Ondertussen besteden we aandacht aan plezier in bewegen en zelfvertrouwen.
Gaat het vooral om schrijven, aankleden of zelfstandigheid in de klas, dan kan kinderergotherapie goed passen. Met jouw toestemming stemmen we af met school en met de huisarts of behandelend arts, zodat iedereen dezelfde kant op werkt.
Wat kun je zelf doen?
- Leg je kind uit dat bewegen voor hem of haar meer oefening kost, en dat dat niets met slim of dom te maken heeft.
- Oefen één vaardigheid tegelijk, in korte, leuke momenten, en deel moeilijke bewegingen op in kleine stapjes.
- Zoek samen een sport of beweegactiviteit die je kind leuk vindt, zoals zwemmen, judo, klimmen of dansen.
- Maak het dagelijks leven makkelijker, bijvoorbeeld met kleding zonder veters of knoopjes als dat tijd en stress scheelt.
- Vertel school wat je kind lastig vindt, zodat de juf of meester er rekening mee kan houden.
- Benoem wat wel goed gaat en vier kleine successen.
Lees ook
Gerelateerde klachten
Goed om te weten
Veelgestelde vragen
Groeit mijn kind over DCD heen?
DCD gaat meestal niet helemaal over, ook niet als je kind ouder wordt. Wel leren veel kinderen met gerichte oefening de vaardigheden die voor hen belangrijk zijn, zoals fietsen of schrijven. Daarnaast vinden ze vaak hun eigen manier en een sport die bij hen past. Met begrip vanuit thuis en school kunnen kinderen met DCD prima functioneren en plezier houden in bewegen.
Wie stelt de diagnose DCD?
De diagnose DCD wordt gesteld door een arts, zoals een kinderarts of revalidatiearts. Die kijkt of de motoriek duidelijk achterblijft, of dit het dagelijks leven en school beïnvloedt en of er geen andere verklaring is. Een kinderfysiotherapeut levert daarvoor vaak belangrijke informatie aan met een motoriektest. Je kunt ook zonder diagnose al bij ons terecht voor begeleiding.
Heeft mijn kind met DCD ook vaak ADHD of dyslexie?
DCD komt regelmatig samen voor met andere ontwikkelingsvragen, zoals ADHD, dyslexie, autisme of taalproblemen. Dat hoeft niet, maar het is goed om erop te letten. Als je merkt dat je kind ook moeite heeft met aandacht, lezen of contact, bespreek dat dan met de huisarts, jeugdarts of school. Wij denken graag mee over wie er het beste bij betrokken kan worden.
Heb ik een verwijzing nodig voor kinderfysiotherapie?
Nee, in de meeste gevallen kun je zonder verwijzing bij ons terecht. We starten dan met een korte screening om te kijken of kinderfysiotherapie past bij de hulpvraag van je kind. Dat geldt ook voor kinderergotherapie. Soms vragen we om informatie van de huisarts, jeugdarts of specialist, bijvoorbeeld als je kind al eerder onderzocht is. Zo sluiten we goed aan bij wat er al bekend is.
Wordt de behandeling vergoed?
Dat hangt af van de verzekering en het eventuele aanvullende pakket. Voor kinderen tot 18 jaar wordt kinderfysiotherapie vaak (deels) uit de basisverzekering vergoed, voor een beperkt aantal behandelingen per jaar. Voor sommige chronische aandoeningen geldt een andere regeling. Ook kinderergotherapie wordt vaak voor een aantal uren per jaar uit de basisverzekering vergoed. Kijk voor meer uitleg bij vergoedingen en tarieven of vraag het ons gerust.
Onze locaties
Twee praktijken, één team
In Eindhoven en in Tilburg werken fysiotherapeuten en ergotherapeuten samen onder één dak. Kies de praktijk die voor jou het makkelijkst is.
Eindhoven
Centraal aan de Geldropseweg, met ruime behandelkamers en een grote oefenruimte. Goed bereikbaar met fiets, OV en auto. Meer over onze praktijk in Eindhoven
Adres
Geldropseweg 28
5611 SJ Eindhoven
Gratis parkeren achter het gebouw
Tilburg
Midden in de Reeshof en vlak bij de afslag van de A58. Ook goed bereikbaar vanuit de omliggende dorpen. Meer over onze praktijk in Tilburg
Adres
Reeshofweg 40
5036 BK Tilburg
Ma t/m vr, 8.00 tot 18.00 uur
Even overleggen
Liever eerst iemand spreken?
Twijfel je of we je kunnen helpen, of heb je een vraag over je behandeling of vergoeding? Neem gerust contact op.
Bel de praktijk
Je krijgt direct iemand van ons aan de lijn. We kijken meteen samen in de agenda.
Laat je gegevens achter
Vul het contactformulier in, dan nemen we zo snel mogelijk contact met je op.